filmvanalledag

roestig weblog

Author: maarten (page 1 of 262)

Uitstapjes naar de IJzertijd

Aangezien ik gestrand ben in 1Q84 koop ik gewoon weer nieuwe boeken. In de ramsj kwam ik een boekje tegen dat ik eigenlijk een paar jaar terug had willen lezen. In van Abraham tot Jezebel vertelt Klaas Vansteenhuyse over archeologische vondsten die passen in het tijdsgewricht van Oude Testament (3000 v Chr. tot 600 v Chr). In hoeverre zijn de verhalen van Abraham, Mozes en David terug te vinden in opgravingen?

Eind 2009 stond ik in Beit She’an in wat nu Israel is op een heuveltop tussen de ruïnes uit de IJzertijd. Er hing een bordje met verwijzing naar Koning Saul en een verwijzing naar het Oude Testament.

beitshean

Uitkijkend over de Jordaanvallei was het best voorstelbaar om op deze heuveltop te wonen en uit te kijken naar de bewegingen van de andere stammen aan de andere kant van de vallei. Je kan er tegenwoordig ook met Google Streetview rondlopen. Er liggen ook nog Romeinse en Byzantijnse ruïnes naast. En het is er lekker zonnig, handig om de februaristorm van vandaag te vergeten.

Maar zijn dat soort steenhopen nu echt terug te voeren op de verhalen uit het Oude Testament? Vansteenhuyse beschouwt het kritisch en laat zien dat er vele lacunes en tegenstrijdigheden zijn. Geschreven tekst en archeologie sluiten zelden aan. Anderzijds: door het diffuse beeld komen wel elementen van herkenning door. Onderdelen zijn herleidbaar, Een leuk boekje, en het leest in een avond uit. Kaart en beeldmateriaal zou beter kunnen, maar voor iedereen die geïnteresseerd is in oude geschiedenissen een leuke aanwinst.

Uit: the Sleepwalkers

Voor de belachelijk schappelijke prijs van 11 euro levert Penguin the Sleepwalkers van Christopher Clark. In deze ruim 500 pagina’s – exclusief voetnoten – levert de schrijver een verslag van de diplomatiek aanleiding van de Eerste Wereldoorlog. Hoe kon een burenruzie uitlopen op een oorlog tussen alle Europese grootmachten?

*

Het is ingewikkeld, is wat Clark laat zien. Veel personen met dubbele agenda’s en niemand met het totaaloverzicht. Veel reageren op basis van veronderstellingen en angst. There is no smoking gun – geen hoofdschuldige aan te wijzen, volgens Clark. In plaats daarvan geeft hij alle partijen een deel van de schuld.

*

Ook het noodlot heeft zijn rol. De chauffeur van Franz Ferdinand wordt niet op de hoogte gesteld van een wijziging in de route en reed daardoor een verkeerde straat in. Omdat de auto geen achteruitrijoptie had (het is 1914 tenslotte) moest de auto achteruit geduwd worden. Op dat moment kon Gavrilo Princip, die min of meer toevallig op dat punt stond, met zijn revolver toeslaan en de erfopvolger van Oostenrijk-Hongarije vermoorden. De aanleiding voor WO I was geboren. De oorzaken waren er al veel langer.

*

Dat is een van de vele anekdotes, die de oorzaak meer maakt dan een van louter -ismes (militarisme, imperialisme, nationalisme). De veelheid aan personen maakt dat dergelijk abstracte begrippen op hun plaats vallen, maar ook veel meer nuances vertonen. Een personenlijst en tijdlijn hadden een goede toevoeging geweest aan het boek.

Evenals dat de veelheid aan personen goede ingredienten zouden vormen voor een Europese dramaserie. Maar die zal er voorlopig wel niet komen. De Europese Commissie besloot geen herdenking te organiseren voor WO I. Te ingewikkeld, je gaat altijd wel op iemands tenen staan. Als dat al niet lukt, dan zal een succesvolle serie al helemaal lastig zijn.

*

Dit is een zeer leesbaar boek, dat een ingewikkeld periode toegankelijk maakt.

Uit: Butcher’s Crossing

Vandaag las ik Butcher’s Crossing uit, een van de andere romans van John Williams, die met Stoner postuum doorbrak in het afgelopen jaar.

*

Een roman in Kansas en Colorado, in de 19e eeuw, in de tijd van de bisonjacht. Het stadje Butcher’s Crossing dankt zijn bestaan aan een economisch systeem dat drijft op het afschieten van bisons en verkopen van de huid. De nieuwkomer Will Andrews, afkomstig van de Oostkust, arriveert er met een doel: het echte leven leren kennen. En dus gaat hij mee de bergen van Colorado in, om bisons te jagen.

Nederland is geciviliseerd landje waar wilde natuur niet bestaat en het meest gevaarlijke dier vermoedelijk een niet aangelijnde hond is. Mythes over de kolonisatie van land met bruut geweld daar doen we niet aan. De sprong naar 19e eeuws Amerika is groot. En waar ik me voor kan stellen dat Williams in 1960 in de VS iets los kon maken door in een boek als dit de zinloosheid van het ongeremd doden ter discussie te stellen, is dat hier anders. Jacht is  bijna taboe.

(Verder is het verschil minder groot hoor. Geen jacht, maar wel bioindustrie en geimporteerd bont. Niets verandert).

*

Het verhaal zit vol van details. Eten (gedroogde zoute bonen met bacon) wordt tot in detail beschreven, bij herhaling, totdat de herhaling je net zo tegen zit als de mannen die dit dieet werkelijk volgenden. 

*

Het verhaal is lineair. Geen meerdere perspectieven, geen noemenswaardige flashbacks. Gemakkelijk in een dag te lezen. Pageturner. Maar ook niet echt verrassend: plotwendingen laten zich wel vaak aan zien komen. Een fijn boek, zeker omdat ik weinig las over het Wilde Westen, maar ook niet de 5 sterren waard die NRC gaf.

Jaarlijstje (2013)

Terwijl ik in stilte bezig ben een visie op te stellen voor de toekomst van dit weblog, toch nog maar een jaarlijstje van de beste muziek van 2013.

Beste albums

1. Kurt Vile – Waking on a Pretty Daze – Met Kurt door de polder rijden is uitermate ontspannen.

2. Arcade Fire – Reflektor – Hype, en terecht

3. Nick Cave – Push the Sky Away

4. Mister and Mississippi – Mister and Mississippi

5. Mogwai – Les Revenants (Soundtrack)

6. Franz Ferdinand – Right Thoughts, Right Words, Right Action

Beste live optredens

1. Bruce Springsteen (Monchengladbach)

2. Patrick Watson (Crosslinx Festival)

3. J. Brahms (Ohrid Summer Festival)

4. Kurt Vile (Best Kept Secret)

5. Olafur Arnalds (Le Guess Who)

Meest gedraaide tracks volgens last.fm die niet op bovengenoemde albums voorkomen

1. The Boxer Rebellion – Diamonds

2. Foo Fighters – Walk (2 jaar oud maar nog steeds favoriet)

3. Sigur Ros – Brennisteinn

4. Lisa Hannigan – What’ll I Do

5. Low – Just Make It Stop

Lou Reed

Naar aanleiding van dit bericht.

De herinnering is een geel oranje gekleurde lucht, uitzicht westwaarts over de Kop vsn Zuid en de havens. Het kantoor is stil geworden, het is half zeven, iedereen is naar huis maar ik zit nog achter het bureau. Wat de aanleiding was, weet ik niet zeker meer. Misschien Scheveningen Haven. In ieder geval was er iets belangrijk genoeg om op kantoor door te werken buiten de gewone tijden.

De iPod speelt Transformer. Daar begreep ik voor het eerst wat een goede muzikant Lou Reed was. Als ik Rolling Stone mag geloven, is er nog veel meer te luisteren. Misschien eens overwerken, binnenkort.

Overvecht

Donderdagavond, grote genade.

En ik rijd naar Overvecht dat ik zo weinig ken. Ja, de doorgaande wegen en er is een handig winkelcentrum voor als je met de auto wil, zoals vanavond. Maar verder is Overvecht een mysterie waar ik vooral omheen rijd.

Om dat mysterie eens te beslechten besluit ik door de wijk te rijden naar het winkelcentrum maar al dat ik zie zijn flats en te goedkoop gebouwde eengezinswoningen. Keren en draaien en ik zet de kaart van de navigatie aan maar dat voorkomt niet dat ik ergens om moet keren wegens een bussluis. Flinterdunne regen en veel auto’s en lang wachten voor het stoplicht.

Ergens diep in Overvecht moet nog een schat liggen, daar ben ik van overtuigd, maar vanavond trof ik ze niet.

Klein of groot?

Cafe met een identiteitscrisis.

identiteitscrisis

Portugal

Het zuiden van Portugal, 1970. In de kazernes worden jonge mannen bijeen gebracht, om binnenkort naar Afrika gestuurd te worden. Portugal voert daar hopeloze oorlogen tegen rebellen om zo de koloniën te behouden. De sfeer is nationalistisch. 

Nog voor het vertrek naar Afrika speelt de favoriete voetbalploeg van een jonge soldaat een belangrijke wedstrijd, vlak over de grens, in Spanje. De jonge soldaat vraagt aan zijn officier of hij de wedstrijd mag bezoeken, het gaat om de eer van zijn team en Portugal tenslotte. Zijn officier geeft toestemming en hij krijgt zijn paspoort voor een bezoek aan Spanje.

Hij twijfelt geen moment en springt op de trein. Naar Parijs, want hij wil geen kanonnenvoer zijn in Afrika. Hij deserteert uit het leger. Hoogverraad. Het lukt hem Portugal uit te geraken, maar hij moet ook Spanje nog door voordat hij veilig is. Het Franco-regime werkt namelijk samen met het Portugese regime. Hij deelt de coupe met een echte hippie. Als de controle komt, hebben de Spanjaarden eerst oog voor de hippie. Drugs? De man moet meekomen en wordt geheel gecontroleerd. Als gevolg hiervan vergeten de Spaanse controleurs de onopvallende Portugese jongeman te controleren.

De hippie heeft nooit geweten waarom hij later, op Franse bodem, zo’n copieus diner kreeg aangeboden door de Portugese jongeman.

*

Veertig jaar later sprak ik zijn dochter. 

Naar de Alpha

Afgelopen donderdag was ik in Den Haag. Rond het middaguur loop ik door de binnenstad, om wat te eten te halen. Het is een leuke omgeving om even een luchtje scheppen rond het middaguur. Op straat wordt van alles opgebouwd. Vast voor de koninginnenach, volgende week.

Op het moment dat ik de Albert Heijn uitloop, zie ik rechts een grote menigte naderen. Demonstranten zijn geen ongebruikelijk beeld in de hofstad. Een eindje verderop ontdek ik dat ze demonstreren tegen de bezuinigingen op het gevangeniswezen. Dat is af te lezen aan grote vlaggen waar ook de namen van de vakbonden op staan. De speakers spelen Ilse de Lange in afwachting van de menigte. Op een rij – het lijkt Lowlands wel – staan de frietkraam en de drankkraam.

Wat een feest. Zelfs demonstreren is er business geworden. Morgen staat er een andere belangengroep.

Er was ook Retsina

De wijkwebsite maakte melding van een nieuw winkel in Griekse delicatessen. Dus liep ik vanochtend niet alleen naar de bakker, maar ook even langs de Griekse winkel.

Het bleek toch iets anders dan ik me had voorgesteld. Dat etiketten Griekse producten met Griekse letters zijn beschreven had ik van tevoren kunnen bedenken. Maar mijn Grieks is niet meer wat het geweest is. Maar dat er ook vooral Grieks gesproken werd, en weinig Nederlands, vond ik wel verrassend. Er moesten drie personen aan te pas komen om mijn bestelling te helpen. Nu staan er twee pakjes in de koelkast.

Er is vast een underground Griekse gemeenschap in de buurt, want zonder Griekssprekenden kan zo’n winkel niet lang bestaan. Of zou er toch ergens een gymnasium zijn?

Older posts

© 2017 filmvanalledag

Theme by Anders NorenUp ↑