In de lopende serie, geschiedenis van Duitsland, trof ik in de bibliotheek het boek De ziel van Duitse steden van Noud de Vreeze.
Ondertitel: het drama van verwoesting en wederopbouw. In ruim 400 pagina’s duikt hij in de bijzondere situatie van grote Duitse steden: zwaar gebombardeerd in de Tweede Wereldoorlog. Wat waren daarvan tijdelijke en blijvende gevolgen?
Dat is een grote vraag en daar kan hij dus ook veel kanten mee op. Het boek is de neerslag van jaren studie. In het boek vliegen we heen en weer tussen een stuk of 15 verschillende steden, waaronder grote steden als Hamburg, München en Keulen, maar ook kleinere plaatsen. De aanloop ligt in de eerste helft van de twintigste eeuw, als Duitse steden, net als andere Europese steden, snel groeien door industrialisatie. Ook daar speelt de vraag: hoe om te gaan met het stedelijk (sociaal-economisch) vraagstuk. Vanaf de jaren ’30 begonnen de Nazi’s ook ingrepen te plegen, aanvankelijk met grote gebouwen en boulevards, later ook met veel bunkers.
Vervolgens volgen de oorlogsjaren, het steeds sneller opvolgen van bombardementen met grote menselijke en materiële gevolgen. Na 1945 de wederopbouw. Eerst ad-hoc, maar al snel planmatig, voortbouwend op wat er al was en tegelijkertijd gebruik makend van de kans op gewenste doorbraken (vooral voor autoverkeer). Vanaf de jaren ’50 volgen dan ook grootschalige nieuwe woonwijken om te enorme bevolkingsdruk te verlichten.
Mooi overzichtswerk, met veel foto’s en (historisch) kaartmateriaal.
Geef een reactie